 |
Na biurko zadzwonił telefon. Bartek podniósł słuchawkę. Od razu rozpoznał głos swojego przełożonego.Jedziesz w Bieszczady. Potrzebny ktoś operatywny, taki jak ty. Biuro konstrukcyjne nie było szczytem marzeń młodego inżyniera. Malutki pokoik, który wynajmował w centrum Łodzi, też nie należał do apartamentów. „Może to moje przeznaczenie” pomyślał. Nazajutrz był już spakowany. Cały dobytek zmieścił do plecaka. Jechał w nieznane. Miarowy stukot kół pociągu sprawił, że oddał się wspomnieniom. Podróż minęła bez zakłóceń. W Lesku udał się pod wskazany adres. Starszy pan ucieszył się na jego widok: Budujemy tu mosty, drogi, potrzeby nam ktoś taki jak ty, młody człowieku. Zaraz zorganizuję transport. Po kwadransie jechali razem w nieznane. Mijali bezludne wsie, przejeżdżali przez brody, by wreszcie dotrzeć do drewnianego baraku w leśnej głuszy. Obok stał trak, na którym przecierano ogromne kloce drzewa. To na nowy most wyjaśnił kierownik, który wyszedł na powitanie. Zapraszam do środka. Na stole pojawił się chleb i kiełbasa. Zapraszam do poczęstunku.
Bartka nie trzeba było dwa razy prosić. W tym czasie przedstawiono mu zakres obowiązków. Miał czuwać nad budową dróg i mostów. Praca tu ciężka, ale ludzie życzliwi zakończył swój monolog człowiek, który został potem najlepszym przyjacielem Bartka. Mam na imię Zygmunt, ale wszyscy mówią na mnie „Czarny”.,Na początku Bartek dzielił izbę z innymi pracownikami. Po kilku dniach przeprowadził się do leśniczówki. Człowiek, który tam mieszkał, był samotny. Niewiele mówił, ale był bardzo życzliwy. Lipiec był wyjątkowo słoneczny i upalny. Bartek nie tylko nadzorował, ale i pracował fizycznie. Scementowało to bardzo więzi z pozostałymi pracownikami. Pewnego późnego popołudnia pracowali w okolicach Wetliny. Jak było w zwyczaju, rozpalono ognisko. Smakowita woń pieczonej kiełbasy rozniosła się po okolicy. W pewnym momencie wszyscy zaniemówili. Kilka metrów od paleniska stała postać.
Kto żyw uciekał jak mógł najszybciej. Postać nie posiadała nosa ani uszu. Potworne blizny szpeciły twarz. Z ust wydobywał się bełkot prawdopodobnie pozbawiony był języka. Wszystko trwało kilka sekund. „Widmo” porwało kiełbasy i uciekło w las. Poinformowano Milicję i WOP. Poszukiwania trwały 2 dni. Niestety nikogo nie odnaleziono. Kim był człowiek, który stanął im na drodze? Milicjanci wysnuli hipotezę, że mógł to być ktoś, kto wpadł kiedyś w ręce UPA. Na torturach postradał zmysły. Być może został wypuszczony większą męką było życie niż śmierć. Hipotez było wiele, ale pomimo zaawansowanych poszukiwań osoby tej nigdy nie odnaleziono. Przepadła jak kamień w wodę.Długi czas rozprawiano o tym wydarzeniu. Wiele słyszał o tym, co tu się działo, ale to spotkanie wstrząsnęło nim do głębi. Korzystając z pogody, postanowił poznać bliżej okolicę. Poprosił o kilka dni wolnego.
Uważaj na siebie ostrzegł „Czarny”. Wojna się skończyła, lecz w górach kręcą się różni ludzie. Czort jeden wie, kto zacz. Bartek spakował stary plecak i ruszył przed siebie. Urzekła go ta kraina. Łąki pachniały ziołami, ptaki świergoliły w górze. Nic nie wskazywało na to, że jeszcze kilka lat temu rozgrywały się tu krwawe dramaty. Było późne popołudnie, gdy dotarł w okolice wysiedlonej wsi Tworylne. Z pagórka ujrzał panoramę doliny. Kilkaset metrów dalej majaczyły się zabudowania jakiegoś chałupiska. „Dobre miejsce na nocleg” pomyślał. Słońce zachodziło za górą. Drzwi nie było. Okiennice były bez szyb. Wszedł do środka i stanął jak wyryty. Przy drewnianej ławie siedziała dziewczyna. Nie widział jej twarzy zwrócona była w kierunku okna. Przepraszam, nie wiedziałem, że ktoś tu mieszka – odezwał się Bartek.
Zauważył, że dziewczyna jest w śnieżnobiałej, haftowanej sukni. Wnętrze nie grzeszyło czystością. Nie czuł lęku, a raczej dziwny niepokój. Z pod ziemi jakby wydobył się głos: Mój dom jest tam, za oknem. Bartek odwrócił głowę. Pod starą jabłonią stał drewniany krzyż. Wtedy poczuł strach. Spojrzał jeszcze raz w kąt izby – dziewczyny nie było. Wybiegł z chałupy. Nie oglądając się za siebie, pędził co sił.Niedźwiedź cię pogonił? Bartek nie mógł ochłonąć. Przecząco pokręcił głową. Podali mu mętny płyn w butelce. Wziął mocny łyk. Oczy wyszły mu z orbit. Chłopcy parsknęli śmiechem. Przepraszamy, fakt, tym razem Bronkowi wyszło wyjątkowo mocne. Zaprosili Bartka do ogniska. Dopiero teraz przyjrzał im się z bliska. Mieli po dwadzieścia kilka lat, opaleni na brąz, na głowach słomkowe kapelusze. Bydła tu pilnujemy. Zawsze parę złotych wpadnie na studia. A ty kto?
Bartek przedstawił się, opowiedział, co robi i skąd przychodzi. Kolacja była wyśmienita pieczone pstrągi smakowały wybornie. W końcu jeden z chłopaków zapytał:Co cię tak wystraszyło? Pędziłeś jak oszalały. Bartek wyciągnął papierosa. Żarem z ogniska odpalił i zaciągnął się dymem, uprzednio częstując resztę towarzystwa. Dziwnie to zabrzmi… byłem w chałupie i spotkałem tam kogoś, kogo nie powinno tam być. Nie chciał powiedzieć wprost. Bał się, że zostanie wyśmiany. Chciał jakoś delikatnie wybrnąć z sytuacji. O dziwo zaległa cisza. Nie ty pierwszy odezwał się Tadek. Często słyszymy jej płacz lub zawodzenie. Nigdy żaden z nas jej nie spotkał. Nikt tam nie chodzi przeklęte miejsce. Nawet zwierzęta unikają tego terenu. Przez krótką chwilę usłyszeli płacz… A więc to nie były omamy. Dorzucili drzewa do ogniska. W górę strzelił jasny płomień. W oddali trzasnęła gałąź. Bartek aż podskoczył. Zerwał się na równe nogi.Spokojnie, to leśniczy idzie uspokoili go chłopcy. Józef, stary leśnik, niejedno przeżył i widział. Bartek zapytał bez ogródek: Słyszał pan płacz?Słyszałem, słyszałem nie raz. To Praksewka, piękna dziewczyna była.Była? Co się stało? Tu leśniczemu Bartek opowiedział, co go spotkało. Nastąpiła cisza.
Straszne czasy przyszły zaczął Józef. Brat odwrócił się przeciwko bratu. Szatan zawojował tę krainę. Odkąd powstał OUN, ojciec dziewczyny był aktywnym członkiem tej organizacji. Żonę miał Polkę. Mieli trójkę dzieci dwóch synów i córkę. Kiedy tu rozpętało się piekło, synowie poszli do lasu. Jak stary zwyczaj karze chrzczeni byli w cerkwi. Córka chrzczona w kościele. Któregoś dnia zapadł wyrok na kobiety. Nie było dla nich litości. Ściany spłynęły krwią.
Sumienie chyba ruszyło starego. Po zbrodni powiesił się na jabłonce przed domem. Za to, że targnął się na własne życie, a pozostali, których zamordował, byli Polakami, paroch zabronił pochować ich w poświęconej ziemi. Ciała spoczęły pod jabłonią we wspólnym grobie. To przeklęte miejsce lepiej go unikać. Moi też leżą gdzieś, nie mając pewnie godnego pochówku. Bartek nie pytał o nic więcej. Mógł się tylko domyślać. Był tu krótko, lecz to, co do tej pory zobaczył i usłyszał, wystarczyło, by zrozumieć tragedię, jaka tu się wydarzyła. Rankiem pożegnał się z chłopakami. Szerokim łukiem ominął feralne miejsce. Wrócił do siebie. „Czarny” od razu zauważył, że coś jest nie tak. Mów, bracie, co cię męczy.Masz wódkę? zapytał Bartek. „Czarny” nalał pół szklanki. Bartek wypił duszkiem i opowiadał, co go spotkało. Przyjaciel pokręcił głową.
Boże, ileż zamęczonych dusz ludzkich błąka się po tych górach… Mam pomysł. Wśród nas jest ksiądz. Zamienili mu więzienie na pracę. Długa historia, nie mogłem nikomu powiedzieć. Obowiązuje mnie tajemnica. Ale tu siła wyższa. Trzeba z nim porozmawiać. Jak postanowili, tak zrobili. Wieczorem poprosili o chwilę rozmowy. Zbyszek wysłuchał ich uważnie. W niedzielę pójdziemy tam razem. Odprawię egzekwie i pokropię to miejsce. Pogoda była piękna. Stanęli wszyscy nad małym kopczykiem. Ksiądz odmówił modlitwę i pokropił mogiłę.Spoczywajcie w pokoju, niech ziemia, która was urodziła, będzie dla was lekką… W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego…Po kilkudziesięciu latach wnuk Bartka próbował odnaleźć to miejsce. Pomimo precyzyjnego szkicu i wskazówek dziadka nie udało się. Czas zatarł ślady. Zarosły krzewami ślady dawnych wsi.
I tylko skarłowaciałe drzewa i kamienne podmurówki domostw wiedzą, co tak naprawdę tu się wydarzyło…
Komentarze
Prześlij komentarz