![]() |
Okolice wsi Tworylne. W połowie lat
pięćdziesiątych XX wieku właśnie tutaj trzech młodych mężczyzn
postanowiło sprawdzić, czy da się zacząć życie od nowa z przekonaniem,
że dzika przestrzeń będzie ich ostoją. Dawne pola Tworylnego,
porzucone niemal dekadę wcześniej, zarosły trawą sięgającą do pasa.
Wśród chwastów sterczały resztki, kamiennych fundamentów i pojedyncze
drzewa owocowe. W tym miejscu, tuż nad Sanem, chłopcy skecili
prowizoryczne rancho. Kilka ścian z desek, dach kryty papą. Wystarczyło,
by uznać to za dom. Z PGR-u, gdzieś z drugiego końca Polski, dostali
stado krów w dzierżawę. Zwierzęta dotarły zmęczone, przestraszone,
wychudzone po długiej podróży. Bieszczadzka pogoda duszne dni
przerywane nagłymi burzami okazała się dla nich bezlitosna. Krowy
chudły w oczach. Muczenie niosło się po dolinie, odbijając echem od
zalesionych zboczy Otrytu.
Najgorsze były gzy. Nie pojedyncze owady,
ale całe chmury, które obsiadały bydło tak gęsto, że skóra znikała pod
czarną plagą .Krowy wpadały w panikę, trenowały ogrodzenia, biegły na
oślep. A potem przyszły wilki. Pierwsze wycie usłyszeli późnym wieczorem. Krótkie, przeciągłe.„Słyszałeś?” zapytał jeden z nich, wychodząc przed barak. „Słyszałem. I nie podoba mi się to” odpowiedział drugi, chwytając latarkę. Wilki
nie podchodziły od razu. Krążyły. Sprawdzały. W nocy widać było ich
świecące się oczy, i nerwowe porykiwania krów. Chłopcy stali przy
prowizorycznym płocie do świtu. Jedna wiatrówka krążyła z rąk do rąk.
Stara, pamiętająca jeszcze inne czasy. Broń bardziej symboliczna niż
nadająca się do obrony. Wilki tej nocy nie zaatakowały. Ale strach został. Od tej pory noc nie była już porą odpoczynku, tylko czuwania. Mimo
wszystko nie odpuścili. Dzień po dniu pracowali : poprawiali
ogrodzenia, osuszali podmokłe fragmenty pastwiska, uczyli się zwierząt i
terenu. Chudli i ciemnieli od słońca. Po kilku miesiącach byli już innymi ludźmi niż ci, którzy przyjechali tu pełni wyobrażeń o kowbojskim życiu.
O pieniądzach nikt nie mówił. Było jasne, że rachunek się nie zgadza.
Rok
później wrócili. Dlaczego nikt do końca nie wie. Jedni mówili o
niezdanym egzaminie, inni o braku miejsca gdziekolwiek indziej. Tym
razem trafili na plan filmowy . Zostali statystami w filmie „Rancho
Teksas”.
Był rok 1957. Kamera, konie, aktorzy. Reżyser krzyczał, operator poprawiał kadr, ktoś rozdawał herbatę. „Panowie, tu macie wyglądać, jakbyście całe życie w siodle spędzili” padła instrukcja.
Jeden z chłopaków uśmiechnął się pod nosem. „To akurat nie będzie trudne.”
Płacono
pięćdziesiąt złotych dziennie i dawano jeść. Po pracy jechali konno do
Wołkowyi, wprost pod drzwi knajpy. Konie stawały przy barze, ludzie
milkli na chwilę. Dziewczyny patrzyły. Było w tym coś z westernu, coś z
młodzieńczej brawury. Potem wszystko się rozeszło. Dwóch
zniknęło. Jeden osiedlił się nad Soliną, z własnym gospodarstwem i
zatoką nazwaną jego imieniem. Drugi podobno włożył mundur milicjanta i
zapuścił korzenie gdzie indziej. Trzecim był Lutek. Reemigrant z
Jugosławii. Sam dźwigał cement i deski na Połoninę Wetlińską, odnawiając
opuszczoną chatkę. Zimą walczył z mrozem, latem wynajmował konia
turystom. Przez jeden sezon była przy nim dziewczyna „w sukni
niebieskiej”. Potem odeszła. Chatka też zniknęła. Lutek przeniósł się w
doliny.
Dziś po tamtym ranchu nie ma śladu. Trawa znów zarosła
dolinę , San płynie jak płynął, a Otryt patrzy z góry z tą samą
obojętnością. Tylko czasem, gdy zapada zmierzch, a ogień strzela iskrami
w noc, ktoś wspomni o trzech chłopakach, co chcieli tu zostać na
zawsze. W Bieszczadach tak właśnie mierzy się czas nie latami, lecz
opowieściami. Nie zostali tu na długo. Ale wystarczająco, by góry ich
zapamiętały. A w tych stronach to jedyna forma nieśmiertelności, na
jaką naprawdę można liczyć

Komentarze
Prześlij komentarz